ITSM နှင့် ITIL- လုပ်ငန်းနှင့် ယင်းကို လုပ်ဆောင်ရန် လမ်းညွှန်ချက်
ITSM က IT ဝန်ဆောင်မှုကို လည်ပတ်သည့် လုပ်ငန်း၊ ITIL က ယင်းအတွက် လမ်းညွှန်ချက်တစ်ခု။ တင်ဒါ၊ tool ပရောဂျက်၊ ဝန်ထမ်းခန့်ရာတွင် ကွာခြားချက် အရေးကြီးပုံ။
ITSM သည် လုပ်ငန်း ဖြစ်သည်။ ITIL သည် ယင်းကို လုပ်ဆောင်ရန် လမ်းညွှန်ချက် အစုံတစ်ခု ဖြစ်သည်။
ယင်းသည် စာမေးပွဲအတွက် အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်နှင့် တူပြီး တကယ်လည်း ထိုသို့ပင် ဖြစ်သည်။ သို့သော် လက်တွေ့ ပရောဂျက်များတွင် နှစ်ခုကို ရောထွေးခြင်း၏ ကုန်ကျစရိတ်ကို ကျွန်ုပ် အမြဲ ကြုံနေရသည်- ပေးသွင်းသူများအား “ITIL-compliant” ဖြစ်ရန် တောင်းဆိုသော တင်ဒါများ၊ “ITIL ကို အကောင်အထည်ဖော်ခြင်း” ဟု ရောင်းချသော tool ဖြန့်ချိမှုများနှင့် လက်မှတ်တစ်ခုတည်းကိုသာ အခြေခံသော ဝန်ထမ်းခန့်အပ်ရေး ဆုံးဖြတ်ချက်များ။ တစ်ခုချင်းစီက မှားယွင်းသောအရာပေါ်တွင် ငွေကို သုံးစွဲစေသည်။
ITSM- IT ဌာနတိုင်း လုပ်ဆောင်နေပြီးသားအရာ
IT ဝန်ဆောင်မှု စီမံခန့်ခွဲမှု (ITSM) ဆိုသည်မှာ အဖွဲ့အစည်းတစ်ခုက ၎င်း၏ လူများ မှီခိုအားထားရသော IT ဝန်ဆောင်မှုများကို ဒီဇိုင်းဆွဲခြင်း၊ ပေးအပ်ခြင်း၊ ပံ့ပိုးခြင်းနှင့် တိုးတက်အောင် ပြုလုပ်ခြင်း ဖြစ်သည်။ အီးမေးလ် ပျက်သွားသည့်အခါ ပြန်လည်ရရှိစေခြင်း၊ firewall ပြောင်းလဲမှုကို အတည်ပြုခြင်း၊ point-of-sale စနစ်အတွက် “ရရှိနိုင်သည်” ဆိုသည်မှာ မည်သည်ကို ဆိုလိုသည်ကို သဘောတူခြင်း၊ လစာ နောက်ကျသည့်အခါ CFO ထံ မည်သူ တာဝန်ခံ ဖြေရှင်းရမည်ကို ဆုံးဖြတ်ခြင်း- ထိုအရာအားလုံးသည် ITSM ဖြစ်သည်။
IT ဌာနတိုင်းသည် ITSM ကို လုပ်ဆောင်နေသည်။ တစ်ခုတည်းသော မေးခွန်းမှာ ယင်းကို ရည်ရွယ်ချက်ရှိရှိ လုပ်ဆောင်နေသလား၊ သို့မဟုတ် အလေ့အထနှင့် တစ်ဦးချင်း သူရဲကောင်းဆန်သော အားထုတ်မှုကိုသာ အားကိုး၍ လုပ်ဆောင်နေသလား ဆိုသည်ပင် ဖြစ်သည်။
ITIL- ယင်းကို ကောင်းမွန်စွာ လုပ်ဆောင်ရန် လမ်းညွှန်စာအုပ်တစ်အုပ်
ITIL သည် PeopleCert မှ ထုတ်ဝေသော ITSM အတွက် လမ်းညွှန်ချက် မူဘောင် ဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် ဝန်ဆောင်မှုများက တန်ဖိုးကို မည်သို့ ဖန်တီးသည်ကို ဖော်ပြပြီး incident စီမံခန့်ခွဲမှု၊ problem စီမံခန့်ခွဲမှု၊ ပြောင်းလဲမှု ဖော်ဆောင်ခြင်းနှင့် ဝန်ဆောင်မှုအဆင့် စီမံခန့်ခွဲမှု ကဲ့သို့သော စီမံခန့်ခွဲမှု practice 34 ခုကို ၎င်းတို့ကို လိုက်လျောညီထွေ ပြုပြင်အသုံးချရန် လမ်းညွှန်မူများနှင့်အတူ ချမှတ်ထားသည်။
ITIL သည် tool တစ်ခုကို မည်သို့ configure လုပ်ရမည် သို့မဟုတ် အလှည့်တစ်ခုတွင် လူမည်မျှ ထားရမည်ကို မပြောပါ။ ၎င်းသည် ညွှန်ကြားချက်များ မဟုတ်ဘဲ ဦးတည်ချက်ကို ပေးပြီး အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုစီသည် သင့်ဝန်ဆောင်မှုများနှင့် သင့်အန္တရာယ်အပေါ် မည်သို့ သက်ဆိုင်သည်ကို သင်ကိုယ်တိုင် ဆုံးဖြတ်ရန် မျှော်လင့်သည်။
လက်ရှိဗားရှင်းမှာ ITIL (Version 5) ဖြစ်သည်။ PeopleCert ၏ လက်ရှိ အစီအစဉ်မှာ ITIL 4 စာမေးပွဲများကို 2027 ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာ 31 ရက်တွင် ရပ်စဲရန် ဖြစ်သည်။ ITSM ကိုယ်တိုင်တွင် ဗားရှင်းနံပါတ် မရှိပါ- သင် လိုက်နာသည့် လမ်းညွှန်ချက် ထုတ်ဝေမှု မည်သည်ပင်ဖြစ်စေ လုပ်ငန်းသည် ဆက်လက် ရှိနေသည်။ သင့်အဖွဲ့တွင် ITIL 4 လက်မှတ်များ ရှိပါက ITIL 4 မှ ITIL (Version 5) သို့ လမ်းညွှန် တွင် ထိုရက်စွဲမတိုင်မီ လုပ်ဆောင်ရမည့်အရာများကို ဖော်ပြထားသည်။
ကွာခြားချက်ကို ဇယားတစ်ခုတည်းဖြင့်
| ITSM | ITIL | |
|---|---|---|
| ၎င်းမှာ အဘယ်နည်း | IT ကို ဝန်ဆောင်မှုအဖြစ် လည်ပတ်သည့် လုပ်ငန်းနယ်ပယ် | ထိုလုပ်ငန်းနယ်ပယ်အတွက် လမ်းညွှန်ချက် |
| မည်သူ ပိုင်ဆိုင်သနည်း | IT ကို လည်ပတ်သည့် အဖွဲ့အစည်းတိုင်း | PeopleCert က ထုတ်ဝေသည် |
| လက်မှတ် ရယူနိုင်ပါသလား။ | အဖွဲ့အစည်းတစ်ခုသည် ၎င်း၏ ဝန်ဆောင်မှု စီမံခန့်ခွဲမှုစနစ်ကို ISO/IEC 20000-1 နှင့်အညီ လက်မှတ် ရယူနိုင်သည် | လူပုဂ္ဂိုလ်များက ITIL စာမေးပွဲ ဖြေဆိုကြသည်။ အဖွဲ့အစည်းများသည် ITIL လက်မှတ် မရနိုင်ပါ |
| ဗားရှင်းများ ရှိပါသလား။ | မရှိပါ | ရှိသည်- ITIL 4၊ ယခု ITIL (Version 5) |
| အခြားရွေးချယ်စရာများ | မရှိပါ- လုပ်ဆောင်သည် သို့မဟုတ် မလုပ်ဆောင်ပါ | ISO/IEC 20000၊ အုပ်ချုပ်မှုအတွက် COBIT၊ Lean နှင့် DevOps လုပ်ငန်းနည်းလမ်းများ |
| တည်ရှိရာ | နေ့စဉ် ဆုံးဖြတ်ချက်များ ချမှတ်ပုံတွင် | စာအုပ်များ၊ သင်တန်းများနှင့် စာမေးပွဲများတွင် |
ဆော့ဖ်ဝဲသည် နှစ်ခုစလုံး မဟုတ်ပါ။ ServiceNow၊ Jira Service Management နှင့် Freshservice တို့သည် ITSM tool များ ဖြစ်သည်- ၎င်းတို့သည် လုပ်ငန်းကို မှတ်တမ်းတင်ပြီး လမ်းကြောင်းပေးသည်။ Tool တစ်ခုက ကောင်းမွန်သော ITSM ကို ပိုမြန်စေနိုင်သည်။ မကောင်းသော ITSM ကို ကောင်းအောင် မလုပ်ပေးနိုင်ပါ။
ရောထွေးခြင်းကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသော အမှား သုံးခု
1. ပေးသွင်းသူအား “ITIL-compliant” ဖြစ်ရန် တောင်းဆိုခြင်း။ အဖွဲ့အစည်းတစ်ခုအတွက် ထိုကဲ့သို့သော လက်မှတ် မရှိသောကြောင့် တင်ဒါဝင်သူတိုင်းက “ဟုတ်ကဲ့” ဟု အမှန်ခြစ်မည်ဖြစ်ပြီး မည်သူမျှ သက်သေ မပြနိုင်ပါ။ ထိုအပိုဒ်သည် ပေးသွင်းသူအား တာဝန်ယူစေရန် မည်သည့် အခြေခံကိုမျှ မပေးပါ။ ယင်းအစား သင် အမှန်တကယ် လိုအပ်သည့်အရာကို တောင်းဆိုပါ (အောက်ပါ စာသားကို ကြည့်ပါ)။
2. Tool ဖြန့်ချိမှုကို “ITIL ကို အကောင်အထည်ဖော်ခြင်း” ဟု ခေါ်ခြင်း။ ပလက်ဖောင်းအသစ်တစ်ခုသည် မီနူးများပေါ်တွင် ITIL ၏ practice အမည်များဖြင့် စတင်အသုံးပြုလာပြီး အဖွဲ့အစည်းက ITIL ကို ကျင့်သုံးပြီးပြီဟု ယုံကြည်သွားသည်။ ခြောက်လအကြာတွင် incident တစ်ခုတည်းကို ပဉ္စမအကြိမ်မြောက် မှတ်တမ်းတင်ရပြီး မည်သူမျှ problem မှတ်တမ်း မဖွင့်ရသေးပါ။ Tool ကို အကောင်အထည်ဖော်ခဲ့သည်။ ဝန်ဆောင်မှု စီမံခန့်ခွဲမှုကိုမူ မဟုတ်ပါ။
3. လက်မှတ်ကို အခြေခံ၍ ဝန်ထမ်းခန့်ခြင်း။ ITIL Foundation သည် တစ်စုံတစ်ယောက်က ဝေါဟာရများကို သိကြောင်း သက်သေပြသည်။ မနက် 2 နာရီတွင် ဆိုင်ခွဲများ အော့ဖ်လိုင်း ဖြစ်နေချိန်၌ မိမိကြည့်နေသည်မှာ incident လား problem လား ခွဲခြားနိုင်ခြင်း၊ သို့မဟုတ် ဖိအား လျော့သွားသည်နှင့် problem မှတ်တမ်းကို ဖွင့်မည် ဖြစ်ခြင်းကိုမူ သက်သေ မပြပါ။ ထိုကွာဟချက်အကြောင်းကို ITIL အတွေ့အကြုံသည် ITIL အသိပညာထက် အဘယ်ကြောင့် ပိုအရေးကြီးသနည်း တွင် ကျွန်ုပ် ရေးသားထားသည်။
သင် အသုံးပြုနိုင်သော တင်ဒါ စာသား
“ပေးသွင်းသူသည် ITIL-compliant ဖြစ်ရမည်” ဟု ရေးမည့်အစား သင် တိုင်းတာမည့်အရာကို ရေးပါ-
- ပေးသွင်းသူသည် ဦးစားပေးအဆင့်တစ်ခုစီအတွက် သဘောတူထားသော အချိန်အတွင်း ဝန်ဆောင်မှုကို ပြန်လည်ရရှိစေရမည်ဖြစ်ပြီး ယင်းကို စာချုပ်တွင် ဖော်ပြထားသော လုပ်ငန်း ပြက္ခဒိန်ပေါ်တွင် တိုင်းတာကာ လိုက်နာမှုကို လစဉ် အစီရင်ခံရမည်။
- ထပ်ဖြစ်သော သို့မဟုတ် အဓိက incident တိုင်းကို အမည်ဖော်ပြထားသော ပိုင်ရှင်၊ အရင်းခံ အကြောင်းရင်းနှင့် ရက်စွဲပါ လုပ်ဆောင်ချက်များဖြင့် problem စီမံခန့်ခွဲမှုသို့ လွှဲပြောင်းရမည်။
- သတ်မှတ်နယ်ပယ်အတွင်းရှိ ဝန်ဆောင်မှုများသို့ ပြောင်းလဲမှုများကို စံ (standard)၊ ပုံမှန် (normal) သို့မဟုတ် အရေးပေါ် (emergency) အဖြစ် အမျိုးအစားခွဲပြီး ၎င်းတို့၏ အန္တရာယ်နှင့် ကိုက်ညီအောင် ခွင့်ပြုချက် ပေးရမည်။
- ပေးသွင်းသူသည် သတ်မှတ်နယ်ပယ်အတွင်းရှိ ဝန်ဆောင်မှုတစ်ခုစီအတွက် တာဝန်ခံ လူတစ်ဦးကို အမည်ဖော်ပြရမည်။
- ထိုအကောင့်တွင် တာဝန်ထမ်းဆောင်သော service desk ဝန်ထမ်းများနှင့် မန်နေဂျာများသည် ITIL ကို နားလည်ရမည် (ITIL Foundation လက်မှတ်ကို လက်ခံနိုင်သော အထောက်အထားအဖြစ် သတ်မှတ်သည်)။
စာကြောင်းတိုင်းကို လစဉ် ဝန်ဆောင်မှု သုံးသပ်ပွဲတွင် စစ်ဆေးနိုင်သည်။ “ITIL-compliant” ကိုမူ မစစ်ဆေးနိုင်ပါ။
ITSM ကို လုပ်ဆောင်နေသလား၊ ITIL ကို ပိုင်ဆိုင်ထားရုံသာလား။
မေးခွန်း ငါးခု။ နှစ်ခု သို့မဟုတ် ထို့ထက်ပိုသော မေးခွန်းများကို “မဟုတ်ပါ” ဟု ဖြေရပါက သင်၏ ITIL သင်တန်းနှင့် ITSM tool သည် သင့်ဝန်ဆောင်မှုများကို အမှန်တကယ် လည်ပတ်ပုံထက် ရှေ့ရောက်နေပြီ ဖြစ်သည်။
- ဝန်ဆောင်မှုတိုင်းတွင် အမည်ဖော်ပြထားသော Service Owner တစ်ဦး ရှိပါသလား- vendor များအပါအဝင် ၎င်းအတွက် အစမှအဆုံး တာဝန်ယူ ဖြေရှင်းသော အဖွဲ့မဟုတ်ဘဲ လူတစ်ဦး။
- Incident တစ်ခုတည်း ထပ်မံ ဖြစ်ပွားလာသည့်အခါ တစ်စုံတစ်ယောက်က problem မှတ်တမ်း ဖွင့်ပါသလား၊ အကြောင်းရင်းကို ဖယ်ရှားမည့် ရက်စွဲ သတ်မှတ်ထားပါသလား။
- ပြောင်းလဲမှုတိုင်းကို မှန်ကန်သော အမျိုးအစားထဲ ထည့်ပါသလား၊ ထိုသို့ဖြင့် ပုံမှန် patch တစ်ခုသည် အတည်ပြုအဖွဲ့ကို စောင့်နေရခြင်း မရှိဘဲ သုံးလပတ်ကုန်ချိန် database ပြောင်းလဲမှုတစ်ခုကိုမူ ဒုတိယအကြိမ် စစ်ဆေးမှု ရရှိဆဲ ဖြစ်ပါသလား။
- သင်၏ SLA ပစ်မှတ်များကို လုပ်ငန်းလိုအပ်ချက်အပေါ် အခြေခံ၍ ဒီဇိုင်းဆွဲထားပါသလား၊ ၎င်းတို့ကို သင်၏ အမှန်တကယ် အလုပ်ရက်သတ္တပတ်နှင့် အများပြည်သူ ရုံးပိတ်ရက်များပေါ်တွင် တိုင်းတာပါသလား။
- လစဉ် တစ်ခုခု တိုးတက်လာပါသလား၊ ယခင်လ အစီရင်ခံစာများက ပြသခဲ့သည့်အရာကြောင့်။
မေးခွန်း 2 သည် အဖွဲ့အများစု ချော်လဲတတ်သည့်နေရာဖြစ်ပြီး အကြီးမားဆုံး တိုးတက်မှုများကို ကျွန်ုပ် တွေ့ခဲ့ရသည့်နေရာလည်း ဖြစ်သည်- စနစ်တကျ problem စီမံခန့်ခွဲမှုသည် ကျွန်ုပ်၏ အဖွဲ့များ ထပ်ခါထပ်ခါ ဖြစ်ပွားသော incident များကို 40% လျှော့ချနိုင်ခဲ့သည့် နည်းလမ်း ဖြစ်သည်။ သင့်အဖွဲ့က မှတ်တမ်း နှစ်မျိုးအကြား မည်သို့ ဆုံးဖြတ်သည်ကို စစ်ဆေးရန် လက်ရှိ ဖြစ်ရပ်တစ်ခုကို incident သို့မဟုတ် problem ဆုံးဖြတ်ရေး ကိရိယာ ဖြင့် စမ်းကြည့်ပါ။ ၎င်းသည် တစ်မိနစ်အတွင်း ဆုံးဖြတ်ချက်နှင့် အကြောင်းပြချက်ကို ပေးပြီး သင့် browser ထဲတွင် အလုပ်လုပ်သည်။
စည်းမျဉ်း
သင်၏ ITSM ကို သင့်ဝန်ဆောင်မှုများ၏ စွမ်းဆောင်ရည်ဖြင့် အကဲဖြတ်ပါ။ ထိုစွမ်းဆောင်ရည်ကို တိုးတက်စေရန် ITIL ကို သုံးပါ။ လက်မှတ်၊ လမ်းညွှန်စာအုပ် သို့မဟုတ် tool ကို လုပ်ငန်းကိုယ်တိုင်နှင့် ဘယ်တော့မှ မရောထွေးပါနှင့်။
အုပ်ချုပ်မှု၊ ဝန်ဆောင်မှုအဆင့်များ၊ incident များ၊ ပြောင်းလဲမှုနှင့် တိုးတက်မှုတို့ကို ခြုံငုံ၍ ပိုမိုပြည့်စုံသော ပုံရိပ်အတွက် အခမဲ့ ITSM ရင့်ကျက်မှု အကဲဖြတ်ချက် ကို ဖြေဆိုပါ။
မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ
ITSM ဆိုတာ ဘာလဲ။
IT ဝန်ဆောင်မှု စီမံခန့်ခွဲမှု (ITSM) ဆိုသည်မှာ အဖွဲ့အစည်းတစ်ခုက ၎င်း၏ ဝန်ထမ်းများ အားကိုးရသော IT ဝန်ဆောင်မှုများကို ဒီဇိုင်းဆွဲခြင်း၊ ပေးအပ်ခြင်း၊ ပံ့ပိုးခြင်းနှင့် တိုးတက်အောင်လုပ်ခြင်း ဖြစ်သည်။ IT ဌာနတိုင်းသည် ရည်ရွယ်ချက်ရှိရှိဖြစ်စေ အကျင့်အရဖြစ်စေ ITSM ကို လုပ်ဆောင်နေကြသည်။
ITIL ဆိုတာ ဘာလဲ။
ITIL သည် PeopleCert ထုတ်ဝေသော IT ဝန်ဆောင်မှု စီမံခန့်ခွဲမှုအတွက် လမ်းညွှန် framework ဖြစ်သည်။ လက်ရှိဗားရှင်း ITIL (Version 5) တွင် incident management၊ problem management နှင့် change enablement ကဲ့သို့ management practice ၃၄ ခု ပါဝင်သည်။
ကုမ္ပဏီတစ်ခု ITIL လက်မှတ် ရနိုင်သလား။
မရနိုင်ပါ။ ITIL စာမေးပွဲများကို လူပုဂ္ဂိုလ်များက ဖြေဆိုကြပြီး အဖွဲ့အစည်းများကို ITIL လက်မှတ် မပေးပါ။ အဖွဲ့အစည်းတစ်ခုသည် ၎င်း၏ ဝန်ဆောင်မှု စီမံခန့်ခွဲမှုစနစ်ကို ISO/IEC 20000-1 အရ လက်မှတ်ရယူနိုင်သည်။
ServiceNow သည် ITSM လား၊ ITIL လား။
နှစ်ခုစလုံး မဟုတ်ပါ။ ServiceNow၊ Jira Service Management နှင့် Freshservice တို့သည် ITSM tool များဖြစ်ပြီး အလုပ်ကို မှတ်တမ်းတင်ကာ လမ်းကြောင်းပေးသည်။ ၎င်းတို့ထဲမှ တစ်ခုကို သုံးခြင်းသည် ITIL ကို ကျင့်သုံးပြီးဖြစ်သည်ဟု မဆိုလိုပါ။
သင့်အဖွဲ့အစည်းတွင် ဤအရာ အလုပ်ဖြစ်စေလိုပါသလား။
3 မိနစ်ကြာ အခမဲ့ ITSM ရင့်ကျက်မှု စစ်ဆေးချက်ကို ဖြေဆိုပါ၊ သို့မဟုတ် ဆွေးနွေးရန် 15 မိနစ် ဖုန်းခေါ်ဆိုမှုကို ချိန်းဆိုပါ။